دکتر ایرج گلدوزیان

در سال ۱۳۱۸ خورشيدي در مشهد متولد شد. دوره ابتدايي را در مشهد و دوره متوسطه را در دبيرستان فرخي تهران به پايان رساند. در سفرهايی كه طی دهه ۱۳۴۰ به فرانسه كرد، دوره های يك ساله جرم يابي ، كشف جرايم و جرم شناسي را كه ويژه ضابطين دادگستري بود، در دانشكده حقوق پانتئون و مدرسه عالی مولن فرانسه گذرانيد. در سال ۱۳۴۴ وارد دانشكده حقوق دانشگاه تهران شد و در سال ۱۳۴۸ رتبه اول كنكور فوق ليسانس حقوق جزايی گرديد. در سال ۱۳۴۹ به فرانسه رفت و دردانشكده پانتئون دكترای دانشگاهي حقوق جزا را دريافت كرد. وي در سال ۱۳۵۱موفق به دريافت ديپلم تحصيلات عالی حقوق خصوصي (D.E.S .) شد. سپس دكترای تخصصي علوم كيفری را دريافت كرد. دكتر گلدوزيان به مدت دو سال در دادگاه شهرستان كرتيل پاريس به كارآموزی نزد قاضی اجرای مجازاتها پرداخت . در سال ۱۳۵۵ با ارائه پايان نامه (قيوميت جزايی ، به دكترای دولتی حقوق بعد از اخذ (D.E.S .) دست يافت . در همين سال سميناری درباره قيموميت جزايي در ديوان عالي كشروفرانسه برگزار كرد كه از سوی استادان و قضات و صاحبنظران حقوق اين كشور موردتوجه قرار گرفت و متن آن در نشريه علم كيفر و حقوق جزای فرانسه به چاپ رسيد و دردائرة المعارف فرانسه از آن استفاده شد. ترجمه آن نيز در نشريه حقوق تطبيقی دانشكده حقوق به چاپ رسيد.

پس از بازگشت به ايران در ۱۳۵۵ به عنوان محقق در مؤسسه مطالعات حقوق اسلامي وتطبيقی دانشكده حقوق دانشگاه تهران مشغول به كار شد و همزمان در دانشگاه ملی ايران ، موسسه علوم بانكي ، مجتمع آموزش عالی قم ، دانشكده حقوق دانشگاه تهران (عضو هيأت علمی ) دانشكده علوم قضايی ، دانشگاه شهيد بهشتی به تدريس پرداخت كه تا هم اكنون نيز ادامه دارد. وی دارای رتبه استادان دانشگاه بوده و وكيل دعاوی ،مشاور حقوقي ، و مترجم رسمی نيز مي باشد. همچنين ايشان دارای درجه  پروفسوری حقوق و عضويت در هيأت علمی دانشگاه بين المللی هاوايی مي باشد.

مهمترين آثار تأليفی و تحقيقی دكترگلدوزيان عبارتند از:

۱ ـ حقوق جزای عمومی (دوجلدي )

۲ ـ حقوق جزای اختصاصی (جلد اول )

۳ ـ گفتارهايی در حقوق كيفری

۴ ـ حقوق كيفری اختصاصي تطبيقی

۵ ـ بايسته های حقوق جزای عمومی (۱و ۲و۳)

۶ـمحشای قانون مجازات اسلامی

و مقاله های حقوقی متعددی كه در نشريات حقوقی مختلف به چاپ رسيده است .

ايرج گلدوزيان، استاد دانشگاه، متولد ۱۳۱۸ مشهد

اخذ ديپلم علوم طبيعى از دبيرستان فرخى تهران در سال ۱۳۳۷

اخذ مدرك ليسانس حقوق از دانشگاه تهران، ۱۳۴۷

اخذ مدرك فوق ليسانس (ديپلم) حقوق خصوصى در دانشگاه پاريس ۲ (پانتئون)، ۱۳۵۲

اخذ مدرك دكتراى دانشگاهى حقوق جزا از دانشگاه پانتئون، ۱۳۵۱

اخذ مدرك دكتراى تخصصى علوم كيفرى از دانشگاه پانتئون، ۱۳۵۳

اخذ مدرك دكتراى دولتى حقوق از دانشگاه پانتئون، ۱۳۵۵

تدريس در دانشگاه ملى (شهيد بهشتى) از سال ۱۳۵۵ تا سال ۱۳۷۰

استاديار مجتمع آموزش عالى قم وابسته به دانشگاه تهران، ۱۳۵۸

استاديار دانشكده حقوق و علوم سياسى دانشگاه تهران، ۱۳۵۹

دانشيار دانشگاه تهران، ۱۳۶۸

استاد دانشگاه تهران، ۱۳۷۳ تاكنون

مديركل حقوقى دانشگاه تهران از سال ۱۳۶۴ به مدت ۳ سال

معاون ادارى مالى دانشكده حقوق دانشگاه تهران از سال ۱۳۷۰ تا سال ۱۳۷۳

عضو آكادمى بين المللى حقوق تطبيقى

عضو انجمن هانرى كاپيتان فرانسه

عضو مجمع نشر حقوق به زبان فرانسه

تأليف ۲۵ مقاله علمى و كتابهاى ۱- حقوق جزاى عمومى، ۲- حقوق جزاى اختصاصى، ۳- گفتارهايى در حقوق كيفرى، ۴- حقوق كيفرى اختصاصى تطبيقى، ۵- بايسته هاى حقوق جزا و ۶- قانون مجازات اسلامى

هم اكنون چهار دهه تحصيل، تحقيق و تدريس در حوزه هاى حقوق جزا و حقوق خصوصى را در كارنامه خود دارد و در مقاله اى كه چندى پيش به قلم آيت الله العظمى سيستانى مرجع شيعى ايرانى مقيم عراق در روزنامه كثيرالانتشار داخل ايران چاپ شد، اين مرجع شيعى در يك مورد به كتاب «بايسته هاى حقوق جزا»ى اين استاد دانشگاه تهران استناد كرده است.

ايرج گلدوزيان متولد ۱۳۱۸ شهر مشهد است كه تحصيلات ابتدايى را در همان شهر طى مى كند و دوره متوسطه را در شهر تهران و در مدرسه فرخى واقع در جنوب تهران به پايان مى رساند.

ديپلم علوم طبيعى را از اين دبيرستان به سال ۱۳۳۷ اخذ مى كند. به ياد دارد كه به عنوان عضو تيمهاى واليبال و فوتبال مدرسه اش در سطح دبيرستان هاى جنوب و شرق تهران مقام اولى را كسب مى كند. شاگردى كه پينگ پنگ هم بازى مى كرده و از جنبه اخلاقى و تربيتى به گونه اى بوده كه دبيران مدرسه فرخى از او به عنوان الگو ياد مى كرده اند و از ديگر دانش آموزان مى خواسته اند كه مثل او باشند. اين نوع برخوردها باعث مى شده كه او بيش از پيش نسبت به ديگران محترمانه رفتار كند.

در سال ۱۳۳۷ به خدمت نظام وظيفه اعزام مى شود و در قسمت حقوق و قوانين ژاندارمرى خدمت مى كند. بعد از گذراندن دوران سربازى در سال ۱۳۴۰ در رشته زبان و ادبيات فرانسه دانشكده ادبيات دانشگاه تهران تحصيلات خود را ادامه مى دهد. او در سال ۱۳۴۴ در رشته حقوق دانشكده حقوق دانشگاه تهران هم پذيرفته مى شود، بالاجبار دوره ۶ ساله تحصيل در زبان فرانسه را ناتمام گذاشته و به تحصيل در رشته حقوق روى مى آورد. در كنكور ورودى حقوق نفر سى و چهارم مى شود و رشته حقوق قضايى را براى تحصيل بر مى گزيند. در اسفند سال ۱۳۴۷ به عنوان دانش آموخته اين رشته كار خود را در اين دوره به پايان مى رساند.

او البته در سال ۱۳۴۰ به كشور فرانسه عزيمت نموده و دوره يك ساله كلاسهاى جرم يابى و كشف علمى جرايم و جرم شناسى را كه مخصوص ضابطين دادگسترى فرانسه بوده، در دانشكده حقوق پانتئون (Panteon ) و مدرسه عالى مولن فرانسه گذرانده است.

او در كنكور ورودى فوق ليسانس دانشكده حقوق و علوم سياسى در رشته حقوق جزايى موفق به احراز رتبه اول مى شود. بعد از دو ترم تحصيل در اين رشته در سال ،۱۳۴۹ علم آموزى اش را در اين دوره ناتمام و به زعم خودش به دانشگاه معتبرترى در اروپا راه پيدا مى كند.

وى عازم فرانسه شده بود و به طور همزمان در چند رشته مصمم مى شود تحصيلاتش را در مقاطع عالى ادامه دهد.

در دانشكده پاريس ۲ (پانتئون) در رشته حقوق خصوصى مشغول تحصيل شده و در سال ۱۳۵۲ فارغ التحصيل اين رشته در مقطع كارشناسى ارشد شناخته مى شود. او دكتراى دانشگاهى رشته حقوق جزا را در همان دانشكده از همان سال ۴۹ شروع و در سال ۱۳۵۱ به پايان مى رساند، ولى ديگر از تزش با عنوان «جغرافياى جزايى ايران» دفاع نمى كند.

باز دكتراى تخصصى (سيكل سوم) علوم كيفرى را كه از همان ۱۳۴۹ شروع كرده بود، در سال ۱۳۵۲ به پايان مى رساند با تزى تحت عنوان «آزادى مشروط».

«آزادى مشروط در حقوق ما هم پذيرفته شده. كسى كه محكوميت به حبس پيدا كرده، بعد از طى كردن نصف مدت حبس اگر تضمين كافى بدهد كه در آينده مرتكب جرم نشود و رفتارش هم از اين موقعيت حكايت كند دادگاه مى تواند با آزادى مشروط او موافقت كند. اگر اين فرد نوعى مرتكب جرم جديد شود، مجازات جرم جديد را با مجازات جرم قبلى بايد تحمل كند. در ايران دادگاه آزادى مشروط را مى تواند تعيين كند و در فرانسه قاضى اجراى مجازات ها با اين نوع آزادى موافقت مى كند».

اعطاى آزادى مشروط، از طرف دادگاه قانوناً ارفاق تلقى مى شود و لذا رد تقاضا قابل شكايت نيست. در ضمن جلب رضايت مدعى خصوصى شرط استفاده از آزادى مشروط نيست. مدت آزادى مشروط اصولاً شامل بقيه مجازات است ولى دادگاه مى تواند مدت آن را تغيير دهد و در هر حال در اجراى ماده ۴۰ قانون مجازات اسلامى كمتر از يكسال و زيادتر از پنج سال نخواهد بود. مگر اينكه بقيه حبس كمتر از يكسال باشد كه در اين صورت مدت آزادى مشروط معمولاً برابر بقيه مدت حبس است.

علاوه بر اين موارد، ارتكاب هر نوع جرم در مدت آزادى مشروط حتى جرايم غير عمدى باعث از بين رفتن آزادى مشروط است. ايرج گلدوزيان در تز خود از چنين تاسليسى مفيد و مناسب دفاع مى كند. وى مدرك دكتراى حقوق دولتى حقوق را نيز در سال ۱۳۵۵ با دفاع از تز «قيمومت جزايى» اخذ مى كند.

وى در ارتباط با اين تز مى گويد: «اشخاصى هستند كه به ارتكاب جرم عادت دارند و قادر به كنترل وثبات خودنيستند. در فرانسه، تاسليسى در پوشش مكتب دفاعى اجتماعى ايجاد شد كه چنين فردى مجازات حبس اش ۱۰ سال باشد ولى اين فرد تحت نظارت تشكيلات قضايى در اردوگاههاى خاصى باشد. به مدت ۵ سال اين موضوع تحت بررسى قرار گرفت و بالاخره نتيجه گرفته شد كه اجراى چنين حالتى براى كشور فرانسه پر هزينه خواهد بود. او در مقابل ۵ استاد راهنما، مشاور و متخصص و در عين حال مشهور و صاحب نام در زمينه حقوق از تز خود دفاع مى كند و با درجه افتخار آميز كارش را در اين خصوص به پايان مى رساند.

در همان زمان سمينارى درباره قيمومت جزايى در ديوان عالى كشور فرانسه برگزار شد كه از سوى استادان و قضات و صاحب نظران حقوق اين كشور مورد توجه قرار گرفت و متن ارائه شده توسط گلدوزيان و همكارانش در زمينه قيمومت جزا در نشريه علم كيفر و حقوق جزاى فرانسه (۱۹۷۶) به چاپ رسيد و ترجمه آن هم در شماره ششم نشريه مؤسسه حقوق تطبيقى دانشگاه تهران انتشار يافت.

او در ارتباط با تز آزادى مشروط، قريب به دو سال در دادگاه شهر كرتيل پاريس نزد قاضى اجراى مجازات ها كار آموزى داشته است. ثمره اين كار آموزى را هم آشنا شدن با نحوه اجراى عدالت و دقت در دادرسى در آن كشور قلمداد مى كند.

در زمان حضورش در فرانسه از سفر به شهرهاى فرانسه و ديگر شهرهاى فرانسوى غافل نبوده و چه به صورت گروهى و چه به صورت فردى به مسافرت رفته است وى اعتقاد دارد در آنجا افراد چندان وارد زندگى خصوصى ديگران نمى شوند. «ممكن است يكى دو بار پيش شما بيايند و يكى دوبار هم شما را به منزل خود دعوت كنند. در مجموع وجهه ما ايرانيان در آنجا از نظر افكار عمومى بهتر از آفريقايى ها و اعراب است. البته ژاپنى ها در آنجا نسبتاً محبوب هستند».

ايرج گلدوزيان بعد از بازگشت به ايران يعنى در سال ۱۳۵۵ تا سال ۱۳۷۰ در دانشگاه ملى «شهيد بهشتى» به صورت حق التدريس مشغول به تدريس شده بود. از سوى ديگر به عنوان محقق در مؤسسه حقوق تطبيقى دانشگاه تهران هم كار تحقيقاتى را از سر گرفت تا سال ۱۳۵۸. از اين سال در مجتمع آموزش عالى قم (وابسته به دانشگاه تهران) عضو هيأت علمى شد و در سال پس از آن نيز استاديار و عضو هيأت علمى دانشكده حقوق و علوم سياسى دانشگاه تهران شد.

او علاوه بر كار تدريس و تحقيق چند سال در معاونت ادارى مالى دانشكده حقوق دانشگاه تهران به كار پرداخت و قبل از آن هم مدير كل حقوقى دانشگاه تهران شده بود.

گلدوزيان داراى پروفسورى حقوق و عضويت در هيأت علمى دانشگاه بين المللى هاوايى است. در سال ۱۳۶۸ با تقدير هيأت مميزه دانشگاه تهران دانشيار مى شود و در سال ۱۳۷۳ استاد اين دانشگاه. حكم پايه ۲۶ استادى وى نيز در روز هشتم تيرماه ۱۳۸۴ به ايشان ابلاغ شده است.

او همواره در ساليان اخير تلاش كرده كتاب هايش «به روز» باشد و از اين روحتى كتاب هايى با تيراژ ۵ هزار جلد او پس از اندك زمانى ناياب مى شود.

از حقوق به خاطر اجراى قانون و برقرارى نظم و امنيت در جامعه دفاع مى كند و در پايان چنين اظهار نظرى دارد:

«هدفم جلب افكار دانشجويان به حاكميت قانون و احترام به حاكميت قانون است. خوبى و بدى اش را نبايد چندان بهانه كنيم، بالاخره اجراى قانون با همين وضع كنونى از هرج و مرج جلوگيرى مى كند».